Một đơn nhãn hiệu có thể bị "treo" khi thẩm định viên phát hiện có một đơn khác nộp trước cho nhãn tương tự, hàng hoá dịch vụ trùng hoặc tương tự, mà đơn đó chưa có kết quả; số phận đơn của bạn khi ấy phụ thuộc vào việc đơn kia được cấp hay không. Đây là một trong những lý do hợp lệ khiến đơn kéo dài vượt xa thời hạn thông thường, và cũng là tình huống chủ đơn có thể chủ động làm khá nhiều việc thay vì chỉ ngồi chờ.
Bài này giúp bạn nhận ra mình đang ở tình huống này, tìm và theo dõi đơn nộp trước, hiểu các khả năng có thể xảy ra, và chọn những việc nên làm trong lúc chờ. Cách Cục xử lý cụ thể một đơn có đối chứng đang chờ có thể khác nhau theo từng giai đoạn và từng hồ sơ; điều bạn đọc ở đây là nguyên lý và các lựa chọn phổ biến.
Vì sao một đơn phải chờ đơn khác
Việt Nam theo nguyên tắc nộp đơn đầu tiên. Khi có hai đơn cho nhãn trùng hoặc tương tự gây nhầm lẫn, dùng cho hàng hoá, dịch vụ trùng hoặc tương tự, đơn có ngày nộp hoặc ngày ưu tiên sớm hơn được xem xét trước. Nếu đơn trước được cấp văn bằng, đơn sau thường bị từ chối ở phần xung đột; nếu đơn trước bị từ chối, bị rút hoặc bị coi như rút bỏ, trở ngại với đơn sau không còn.
Vì chưa biết đơn trước sẽ đi về đâu, thẩm định viên không thể kết luận dứt khoát về đơn sau. Trong thực tế, đơn sau có thể nhận thông báo kết quả thẩm định nêu đơn nộp trước làm đối chứng, hoặc đơn sau đứng yên một thời gian chờ đơn trước có kết quả. Từ phía chủ đơn, cảm giác chung là "đơn của mình không nhúc nhích dù đã quá lâu".
Điều đáng lưu ý: đơn nộp trước có thể không liên quan gì tới bạn trên thị trường. Đó có thể là đơn của một doanh nghiệp ở tỉnh khác, nộp rồi không dùng, hoặc một đơn mà chính chủ đơn cũng đã quên. Biết đơn đó là của ai và đang ở đâu giúp bạn đánh giá thực tế hơn.
Dấu hiệu cho thấy đơn của bạn đang bị treo
Bạn có thể nghi ngờ đơn đang chờ một đơn khác khi thấy một hoặc nhiều dấu hiệu sau:
- Thông báo kết quả thẩm định hoặc thông báo dự định từ chối nêu một số đơn, không phải số văn bằng, làm đối chứng.
- Đơn của bạn đã qua thẩm định nội dung khá lâu mà hồ sơ đơn không có sự kiện mới, trong khi các đơn nộp cùng thời của người quen đã có kết quả.
- Khi tra cứu trước khi nộp, bạn đã thấy một đơn tương tự nộp trước đang chờ, nhưng vẫn quyết định nộp.
- Câu trả lời khi hỏi tiến độ cho biết đơn đang chờ xử lý liên quan đến một đơn khác.
- Đơn của bạn có những nhóm hàng hoá, dịch vụ rất phổ biến, nơi mật độ đơn tương tự cao.
Nếu bạn có số đơn đối chứng, việc tiếp theo đơn giản hơn nhiều. Nếu không, tra cơ sở dữ liệu theo tên nhãn gần với nhãn của bạn, lọc theo nhóm hàng hoá, dịch vụ, và chú ý những đơn có ngày nộp trước bạn chưa có kết quả.
Đơn nộp trước có thể đi về đâu
Mỗi kết cục của đơn nộp trước dẫn tới một hệ quả khác cho đơn của bạn. Biết trước các nhánh này giúp bạn chuẩn bị phương án.
| Kết cục của đơn nộp trước | Hệ quả thường gặp với đơn của bạn | Việc bạn nên chuẩn bị |
|---|---|---|
| Được cấp văn bằng cho toàn bộ danh mục trùng | Phần xung đột trong đơn của bạn nhiều khả năng bị từ chối | Phương án thu hẹp, thư đồng ý, hoặc đổi nhãn |
| Được cấp cho một phần danh mục | Chỉ phần trùng với phần được cấp bị ảnh hưởng | Đối chiếu kỹ danh mục để giữ phần còn lại |
| Bị từ chối | Trở ngại từ đơn này không còn | Theo dõi để đơn của bạn được xử lý tiếp |
| Bị rút hoặc bị coi như rút bỏ | Trở ngại từ đơn này không còn | Như trên; kiểm xem chủ đơn kia có nộp lại đơn mới không |
| Còn chờ rất lâu | Đơn của bạn tiếp tục đứng yên | Cân nhắc tách đơn, liên hệ chủ đơn kia, hoặc đề nghị xem xét |
Một văn bằng được cấp cho đơn nộp trước không phải là điểm kết thúc tuyệt đối. Nếu văn bằng đó về sau không được sử dụng trong thời gian luật định, hoặc có căn cứ huỷ bỏ, có những thủ tục để chấm dứt hoặc huỷ hiệu lực. Đó là những thủ tục tranh chấp riêng, cần người làm nghề.
Những việc bạn chủ động làm được
Theo dõi đơn nộp trước như theo dõi đơn của mình. Ghi số đơn đối chứng vào sổ theo dõi, tra định kỳ. Nhiều chủ đơn biết tin đơn đối chứng bị coi như rút bỏ từ rất lâu sau, trong khi có thể biết sớm hơn và hỏi tiến độ đơn của mình ngay.
Gửi ý kiến người thứ ba vào đơn nộp trước nếu có căn cứ. Nếu bạn cho rằng nhãn trong đơn kia không đủ điều kiện bảo hộ, chẳng hạn thiếu khả năng phân biệt, hoặc được nộp thiếu trung thực, bạn có thể gửi ý kiến trong thời gian luật cho phép. Đây không phải cách để đẩy nhanh đơn của mình, mà là cách nêu căn cứ thật.
Tách phần không xung đột ra khỏi đơn. Nếu chỉ một phần danh mục trùng với đơn nộp trước, thủ tục tách đơn có thể giúp phần không vướng đi tiếp và được cấp sớm hơn, trong khi phần vướng tiếp tục chờ. Điều kiện và phí tách đơn bạn đối chiếu quy định hiện hành.
Liên hệ chủ đơn nộp trước. Đôi khi hai bên kinh doanh ở lĩnh vực khác nhau đủ để ký một thư đồng ý hoặc thoả thuận cùng tồn tại; đôi khi chủ đơn kia không còn định dùng nhãn và sẵn sàng rút đơn. Việc liên hệ nên lịch sự, bằng văn bản, và tốt nhất qua người làm nghề.
Thu hẹp danh mục. Bỏ những hàng hoá, dịch vụ trùng mà bạn không thật sự cần, để phần còn lại không còn xung đột.
Trong lúc chờ, kinh doanh thế nào
Đơn bị treo vì đơn nộp trước là tín hiệu rủi ro rõ hơn so với đơn chỉ chậm vì hàng chờ. Nếu đơn nộp trước được cấp văn bằng, chủ văn bằng sẽ có quyền đối với nhãn tương tự cho hàng hoá trùng hoặc tương tự, và việc bạn tiếp tục dùng nhãn có thể bị coi là xâm phạm từ thời điểm đó.
Vì vậy, trong lúc chờ, nên giữ mức đầu tư vào nhãn ở mức có thể chuyển đổi: bao bì in theo lô vừa phải, biển hiệu không quá đắt, chưa vội ký hợp đồng nhượng quyền hay phân phối độc quyền dựa trên nhãn. Đồng thời, nên có sẵn một phương án tên dự phòng đã được tra cứu, để nếu phải đổi thì đổi nhanh.
Nếu đơn nộp trước thuộc về một doanh nghiệp đang dùng nhãn thật trên thị trường, đặc biệt là trong cùng tỉnh, cùng ngành hàng với bạn, mức rủi ro cao hơn hẳn. Lúc này đánh giá của người làm nghề nên có trước khi bạn mở rộng thêm.
Những sai lầm hay gặp khi đơn bị treo
Đơn chờ một đơn khác thường kéo dài, và chính thời gian dài khiến chủ đơn dễ mắc những sai lầm sau:
- Chỉ theo dõi đơn của mình mà quên đơn đối chứng, nên không biết đơn kia đã bị rút từ lâu và để đơn của mình tiếp tục nằm yên.
- Nộp thêm một đơn mới cho đúng nhãn cũ với hy vọng được xử lý nhanh hơn; đơn mới có ngày nộp muộn hơn nên vẫn vướng chính đơn đối chứng ấy, lại tốn thêm phí.
- Liên hệ chủ đơn nộp trước bằng lời lẽ gay gắt hoặc đe doạ, khiến bên kia cảnh giác, giữ đơn tới cùng thay vì cân nhắc thư đồng ý hay rút đơn.
- Gửi ý kiến người thứ ba chỉ nêu cảm tưởng chung chung, không kèm căn cứ hay tài liệu, nên không giúp được gì cho việc thẩm định.
- Mở rộng mạnh mẽ dưới nhãn đang vướng, như in bao bì số lượng lớn hay ký hợp đồng phân phối dài hạn, trước khi biết đơn đối chứng đi về đâu.
Điểm chung của các sai lầm này là phản ứng theo cảm xúc thay vì theo thông tin. Một sổ theo dõi ghi cả số đơn của mình lẫn số đơn đối chứng, kèm lịch tra định kỳ, thường đủ để tránh phần lớn chúng.
Ví dụ giả định: một cơ sở trà ở Lâm Đồng
Ví dụ giả định: một cơ sở trà ở Lâm Đồng nộp đơn nhãn hiệu cho nhóm trà và nhóm dịch vụ quán. Sau thẩm định nội dung, cơ sở nhận thông báo nêu một đơn nộp trước của một công ty ở Thái Nguyên, nhãn tương tự, cho nhóm trà, đơn đó chưa có kết quả.
Chủ cơ sở tra đơn đối chứng, thấy công ty kia chỉ khai nhóm trà, không có dịch vụ quán. Cơ sở làm hai việc: tách phần dịch vụ quán ra để đi tiếp, và theo dõi đơn đối chứng cho phần trà. Một thời gian sau, phần dịch vụ quán được cấp văn bằng. Phần trà vẫn chờ.
Cuối cùng, đơn đối chứng bị coi như rút bỏ vì chủ đơn không nộp phí ở bước cuối. Cơ sở biết tin sớm nhờ tra định kỳ, hỏi tiến độ ngay, và phần trà được xử lý tiếp. Nếu đơn đối chứng được cấp, cơ sở đã có sẵn phương án: giữ văn bằng dịch vụ quán, đổi tên dòng sản phẩm trà đóng gói, hoặc đề nghị một thoả thuận với công ty kia.
Câu hỏi thường gặp
Làm sao biết đơn của mình đang chờ một đơn khác?
Dấu hiệu rõ nhất là thông báo của Cục nêu một số đơn làm đối chứng. Nếu không có thông báo, bạn có thể tra cơ sở dữ liệu tìm đơn tương tự nộp trước chưa có kết quả, hoặc hỏi tiến độ để được biết đơn có đang chờ xử lý liên quan không.
Đơn đối chứng bị từ chối thì đơn của mình có tự động được cấp không?
Không tự động. Trở ngại từ đơn đó không còn, nhưng đơn của bạn vẫn phải đáp ứng các điều kiện khác và có thể còn vướng đối chứng khác. Bạn nên theo dõi và hỏi tiến độ khi biết đơn đối chứng đã có kết quả.
Tách đơn có làm mất ngày nộp không?
Theo nguyên tắc chung, đơn tách ra giữ ngày nộp và ngày ưu tiên của đơn ban đầu. Thủ tục, phí và điều kiện cụ thể bạn đối chiếu quy định hiện hành hoặc hỏi người làm nghề.
Có nên liên hệ chủ đơn nộp trước không?
Có thể, nếu hai bên kinh doanh khác lĩnh vực hoặc chủ đơn kia không còn dùng nhãn. Nên liên hệ bằng văn bản, lịch sự, và tốt nhất qua người làm nghề để tránh lộ thông tin bất lợi cho mình.
Đơn nộp trước được cấp văn bằng rồi thì mình còn đường nào?
Bạn có thể thu hẹp danh mục, xin thư đồng ý, đổi nhãn, hoặc nếu có căn cứ thì xem xét các thủ tục chấm dứt hay huỷ bỏ hiệu lực văn bằng kia. Những thủ tục này phức tạp và cần người làm nghề đánh giá.
Có thể yêu cầu Cục xử lý đơn của mình trước đơn nộp trước không?
Không theo nguyên tắc nộp đơn đầu tiên. Đơn nộp trước được xem xét trước. Bạn chỉ có thể dùng các cách hợp lệ như ý kiến người thứ ba khi có căn cứ, thoả thuận với chủ đơn kia, hoặc tách phần không xung đột.